Madhawa's Blog

i'm Madhawa Ranga following BSc. in Materials Science and Engineering at the University of Moratuwa.

වසරේ කනිෂ්ඨ නව නිපැයුම්කරුවා තේරීමේ තරඟය September 19, 2009

Filed under: Chandula padmasiri,IESL,innovations,ISEF,Junior new Inventor,NSF — madhawa.h @ 6:48 pm


මේ වසරේත් කනිෂ්ඨ නව නිපැයුම් කරුවා තේරීමේ තරඟයේ තේරීම් කටයුතු, පසුගිය මාස 2 තුළදී සිදු උනා. මේ සඳහා ලංකාව පුරා විසිරී ඇති පාසල් වල සිටින සිසු දරු දැරියන් සහභාගි උනා. අද තමයි එහි අවසාන වටයේ තරඟ පැවැත්වුනේ. අවසන් වටය සඳහා තේරුනු සිසුන් 70 දෙනෙකුගේ නව නිපැයුම් අද විනිශ්චයට භාජනය උනා. ඒවායින් හොඳම 25 මෙහිදී තෝරා ගැනෙනවා. එම 25න් 1,2 හා 3 ස්ථාන තෝරා ගැනෙනවා. ඒවා තෝරා ගැනීමේ සාකච්ඡාව හෙට උදයේ පැවැත්වීමට නියමිතයි.
හරි, දැන් ඒ ඇති, සමහරු නම් දන්නව ඇති, නමුත් සමහරු බලනව ඇති මොකද්ද බොලේ මේ කියල. හරි හැමෝටම දැනගන්න කියන්නම්කෝ.

“වසරේ හොඳම කනිෂ්ඨ නව නිපැයුම් කරුවා” (Junior Inventor of the Year – JIY) කියන්නෙ ජාතික ඉංජිනේරු ආයතනය (Institution of Engineers Sri Lanka – IESL) මගින් වාර්ෂිකව සංවිධානය කරනු ලබන තරඟයක්. මෙය පාසල් සිසු දරුවන් ඉලක්ක කරමින් පැවැත්වෙන්නක්. ළමුන්ගේ නිර්මාණාත්මක චින්තනය දියුණු කිරීමට උනන්දු කරවන වැඩසටහනක්. ඔයාල “Techno” ප්‍රදර්ශනය නරඹල තිබෙනවනම් දැකල ඇති “Junior Inventor of the Year” කියල ප්‍රදර්ශන කුටියක්. ඒ අර කිව්ව අවසන් 25 දෙනාගේ නිපැයුම් ප්‍රදර්ශනය කිරීමට සැකසූ ප්‍රදර්ශන කුටිය.
1 වසරේ සිට 13 වසර දක්වා ඕනෑම සිසුවෙකුට සිසුවියකට මෙම තරඟය සඳහා සහභාගිවිය හැකියි. අවශ්‍ය වන්නේ නව නිපැයුමකට සරිලන නව්‍ය වූ අදහස් තිබීම පමණයි. එය භෞතික තත්වයට පත් කිරීමේ හැකියාව තිබෙනව නම් තවත් හොඳයි.

දැන් කියන්නම් විශේෂම දේ. අර කිව්ව 25 දෙනාගෙන් තෝරා ගන්න 10 දෙනෙක් ජාතික විද්‍යා පදනමෙන් (National Science Foundation – NSF) යෝජනා කරන තවත් 10 දෙනෙකුත් සමඟ කරන තවත් තරඟයකින් පසු ඉන් තෝරාගන්න දෙදෙනෙකුට ඇමරිකාවේ පැවැත්වෙන අන්තර්ජාතික නව නිපැයුම්කරුවන්ගේ තරඟයට (International Science and Engineering Fair – ISEF) ශ්‍රී ලංකාව නියෝජනය කරමින් සහභාගි වීමට අවස්ථාව ලැබෙනව. එම තරඟයට සම්පූර්ණ අනුග්‍රහය දක්වන්නෙ අපි හැමෝම දන්න Intel ආයතනය.

අර මුලින් කිව්ව 25 දෙනාගේ ඉතිරි අයට, වටිනා සහතිකපත් වගේම මුදල් ත්‍යාගත් හිමි වෙනවා. දැන් කට්ටිය බලයි, මම එතන මොන මඟුලක් කළාද කියල. මම ඒ සමඟ පසුගිය අයුරුදු 2ක් සහභාගි උනා. එහි සංවිධාන කටයුතු වලට හා විනිශ්චයන් සඳහා සහය වීම තමයි මම කරන්නේ. මා සමඟ අපේ විශ්ව විද්‍යාලයේ තවත් මගේ මිතුරෙක් (සන්ජය විපුල) මේ සඳහා සහය වෙනවා.

ඉතින් අද මොකද උනේ කියල ටිකක් කියන්නම්කෝ. අද උදෙන්ම මම එතනට ගියා. (IESL එකට, එතන තමා විනිශ්චය කටයුතු කෙරුනෙ.) අර කිව්ව අන්තිම 70 දෙනා එම ස්ථානයට පැමිණිලා හිටියා. (දෙතුන් දෙනෙක් නම් ඇවිල්ල හිටියෙ නෑ, සමහරු පරක්කු වෙලත් ආව.) 
උදෙන්ම ළමුන් සඳහා දේශන කිහිපයක්, පසුගිය වසරේ ලංකාව නියෝජනය කරමින් ඇමරිකාවේ පැවතුනු අන්තර්ජාතික තරඟයට සහභාගිව අදාළ ක්ෂේත්‍රයෙන් (Electrical and Mechanical Engineering) තෙවන ස්ථානය දිනාගත්තු සිසුවාගෙන් (චන්දුල පද්මසිරි- කොළඹ ආනන්ද විද්‍යාලය ) ඉදිරිපත් කිරීමක්, සහ සහතික පත්‍ර හා ශිෂ්‍යත්ව බෙදා දීමක් සිදු කෙරුනා.
විශේෂ ආරාධිත අමුත්තා උනේ IESL හි සභාපති වරයා. මොරටුව විශ්ව විද්‍යාලයේ ඉංජිනේරු පීඨයේ පීඨාධිපති තුමනුත් මෙම අවස්ථාවට සහභාගි උනා. එතුමන්ගේ කතාව නම් ඉතාම හරවත් හා හැමදාම වගේ සිත්ගන්නා සුළු උනා.

ඉන්පසු තේරීම් කටයුතු සිදු උනා. හවස 6 පමණ වනතෙක් මෙම කටයුතු සිදු උනා. විටෙක සිසුන් හා විනිශ්චය මණ්ඩලයන් අතර සම්බන්ධීකරණ කටයුතු කරමිනුත් විටෙක විනිශ්චය මණ්ඩලය තුළ සිට විනිශ්චයන් සඳහා සහය වෙමිනුත් මම එම අවස්ථාවේදී ක්‍රියා කළා. මේ සඳහා මගෙ මිතුරු සන්ජය විපුල ත් සහභාගි උනා.

වැදගත් දෙයක් කියන්න ඕනෙ. මෙවර වෙනදාට වඩා ළමුන්ගේ නිර්මාණ වල අඩුපාඩු විශාල ප්‍රමාණයක් තිබුනා, ඒක බොහෝවිට මෙවර සහභාගි වූ ළමුන්ගේ නොතේරුම්කම නිසා සිදුවූවක් වෙන්න පුළුවන්. මම හිතන්නේ බොහොමයක් ළමුන් මේ “නව නිපැයුමක්” කියන වචනයේ තේරුම හරි හැටි දන්නෙ නෑ. හුඟක් අය හිතන්නෙ නව නිපැයුමක් කියන්නෙ මොකක් හරි හදන එක කියල, ඒක මේ ලෝකෙ තිබුනා හෝ නැතා. නමුත් නව නිපැයුමක් කියන්නෙ අළුත්ම නව්‍යමය අදහසකට. ඒ වගේ දෙයක් මීට පෙර , මේ ලෝකය තුළ නොතිබිය යුතු දෙයක්. ඒක හුඟාක් සරළ හෝ සංකීරණ අදහසක් වෙන්න පුළුවන්. එම අදහස නිර්මාණාත්මක ලෙස ලෝකයාට ප්‍රයෝජනවත් ලෙස කුමන හෝ ආකාරයකින් ඉදිරිපත් කරන්න හැකියාව ඇත්නම් එතනදී නව නිපැයුමක් එළි දැක්වෙනවා.
සරළම උදාහරණයක් ගමු. ඔබ පාවිච්චි කරන පැන්සල කෙළවරේ තියෙන මකනය. එහෙම දෙයක් මුලින් තිබුනෙ නෑ, නමුත් එහෙම අදහසක් ඇවිල්ල ඒක ක්‍රියාත්මක කළේ චීනයේ හිටපු පුංචි ගෑණු ළමයෙක්, නමුත් ඇය එම පුංචි අදහස නිසා මිලියන ගානක් ඉපයුවා. සංකීරණ එකක් ගමු, සාපේක්ෂතාවාදය. ඇල්බට් අයින්ස්ටයින් එම අදහස නිසා නොබෙල් ත්‍යාගයෙනුත් පිදුම් ලැබුව.
ඔබ නව නිපැයුමක් කරනකොට ඒකට පාට පාට බල්බ්, සංකීරණ පරිපථ, ලොකු ලොකු සමීකරණ ඇතුළත් විය යුතු නෑ, අවශ්‍ය වෙන්නේ නව්‍යමය අදහසක් පමණයි. මේක මේ ලිපියේ සඳහන් වුනු කනිෂ්ඨ නව නිපැයුම්කරුවන්ට විතරක් නෙමෙයි, සියළුම දෙනාට පොදුයි.
මේ ඉන්නෙ අර මම කිව්ව සිසුවා, චන්දුල පද්මසිරි.
මේ ඔහු ඇමරිකාවේදී ගත්තු ඡායාරූපයක්. එහි මැද සිටින්නේ JIY හි ප්‍රධාන සංවිධායක ජ්‍යේෂ්ඨ ඉංජිනේරු මීගොඩ මහතා. අනෙක් සිසුවා JIY 2008 හි දෙවන ස්ථානය ලබා ගත්තා.
මෙහි සිටින අනෙකුත් සිසුවියන් දෙදෙනා ජාතික විද්‍යා පදනමෙන් යෝජනා වුනු දෙදෙනෙක්.
මෙම තරඟය පැවැත්වුනේ 2009 මැයි මස, ඇමරිකාවේ නෙවාඩා ප්‍රාන්තයේදී.
ඔබත් කැමති නැද්ද මේ වගේ වෙන්න? (මෙම ප්‍රශ්නය පාසල්ල් සිසුන්ට පමණයි, නමුත් අනිත් අයටත් නව නිපැයුම් කරන්න තහනමක් නෑ හොඳේ.)